Mustafa Kemal Üniversitesi Arkeoloji Bölümü’nden Doç. Dr. Banu Özdilek’in başkanlığında ve uluslararası bir bilimsel ekibin katkısıyla Epiphaneia (İssos) Antik Kenti’nde yürütülen 2025 kazı sezonunda, kentin güney stoasında yer alan eşsiz Takvim Mozaiği gün yüzüne çıkarılıyor. Roma dönemine tarihlenen stoa yapısının 6,6 metre genişliğindeki galerisine döşenen mozaik, her biri farklı ayları ve kırsal yaşamı betimleyen sahneleriyle dikkat çekiyor.
Kazılarda bugüne dek yedi paneli gün yüzüne çıkarılan mozaikte, her ay Roma astrolojisindeki burçlarla eşleştirilmiş, sahneler ise Eski Yunanca ve Latince yazıtlarla desteklenmiş. 5. ya da 6. yüzyıla tarihlenen eserin giriş kısmında ise mozaiği yaptıran ve muhtemelen Epiphaneialı bir din görevlisi olduğu düşünülen Romanos’un kendisi ve eşini betimlettiği ithaf yazısı da yer alıyor.
"Önceliğimiz Ağustos panelinin tamamını ortaya çıkarmak"
Kazı Başkanı Doç. Dr. Banu Özdilek, bu yılki çalışmaların en önemli hedefinin Ağustos ayı panelini tamamen ortaya çıkarmak olduğunu söyledi.
Doç Dr. Özdilek, “Antik dönemde insanları hava koşullarından koruyan ve ticari dükkanlara ev sahipliği yapan stoa yapısı, bu benzersiz mozaikle yalnızca mimari değil, sanatsal ve sembolik bir derinlik de kazanıyor” dedi.
Yapının restorasyonu için gerekli rölöve ve koruma projelerinin hazırlanarak ilgili kurullara sunulduğu bilgisi veren Doç Dr. Özdilek, “Kazı alanının resmi ören yeri ilan edilmesi halinde, bu dünyaca eşsiz takvim mozaiği, özgün konumunda stoa mimarisi içerisinde ziyarete açılabilecek” ifadesi kullandı.
Kültürel ve turistik değer taşıyor
Özdilek, şunları kaydetti: “Özgün ikonografisi ve çift dilli epigrafisiyle Akdeniz bölgesi mozaikleri arasında özel bir yer edinen bu takvim mozaiği, antik Epiphaneia kentinin kültürel zenginliğini gözler önüne seriyor. Ağustos ayı paneli kazısının da tamamlanmasıyla birlikte, bu tarihi eserin hem bilim dünyasında hem de bölge turizminde önemli bir yer almasını bekliyoruz.”