Dizde sıvı birikmesi veya tıbbi adıyla diz efüzyonu, eklemler arasındaki sürtünmeyi kolaylaştıran sıvının büyük ölçüde artması anlamına gelir. Sıvı, diz zorlandığında artarak şişme ve ağrının yanı sıra baskı oluşturabilir. Hareketleri kısıtlayan bu durum, su toplamış diz olarak da adlandırılabilir. Günlük rutinlerinize engel olan dizde sıvı birikmesi, romatizmal hastalık ya da kireçlenme gibi birbirinden farklı nedenler ile ortaya çıkabilir.
Dizde Sıvı Birikmesinin Nedenleri Nelerdir?
Kıkırdak dokunun oksijen ihtiyacına yanıt veren dizdeki sıvı, eklemde kireçlenme ve yaralanma gibi birbirinden farklı durumlarda artabilir. Sıvı miktarı ve tipi, eklemin gördüğü hasara göre değişir. Dizde sıvı birikmesinin pek çok nedeni şu şekilde listelenir;
Eklemin aşırı kullanımından kaynaklı tahriş
Yırtık bağlar
Osteoartrit
Kırık
Menisküs yırtılmaları
Gut hastalığı
Travmalar
Dizde instabilite
Kist ve tümörler
Sinovit
Romatoid Artrit
Enfeksiyon
Obezite
Prepatellar bursitis
Kanser ya da diğer sistemik hastalıklar
Tendinit
Tekrarlayan diz yaralanmaları
Dizde Sıvı Birikmesinin Zararları Nelerdir?
Günlük hayatı dahi olumsuz yönde etkileyen dizde sıvı birikmesi, hastalarda ağrı, hareket güçlüğü ve şişlik gibi birbirinden farklı sorunlar yaratır. Kronik bir sürece dönüştüğü zaman ise diz ekleminde büyük sorunlar oluşturabilir. Eklemin tamamı aşınıp işlevini yerine getirmekte zorluk çıkarabilir. Enfeksiyon durumu, sıvı birikiminin kıkırdağa zarar vermesine neden olabilir. Uyluk kaslarını zayıflatır.
Dizde Sıvı Birikmesinin Risk Faktörleri Nelerdir?
Dizde sıvı birikmesi, eklem kapsülünün iç tarafında yer alan sinovium tarafından gerçekleştirilir. Fazla sıvı artışı, eklem efüzyonu ismi verilen bir duruma neden olur. Dizde sıvı birikmesinin olası risk faktörleri;
Yaşla birlikte gelen kıkırdak aşınması, çeşitli eklem sorunlarının yanı sıra dizde sıvı birikmesi de yapabilir
Basketbol veya futbol gibi yüksek riskli sporlar, diz yaralanmalarının yaşanma ihtimalini artırıp şişmelere sebebiyet verebilir
Aşırı kilo veya obezite gibi durumlar, eklem üzerinde bası oluşturup dokularda şişme yaratabilir
Uzun süre ayakta durmak, şişme ve ağrı hissine neden olur
Dizde Sıvı Birikmesinin Belirtileri Nelerdir?
Diz eklemindeki aşırı sıvı birikiminin nedenine bağlı olarak değişkenlik gösterir. En yaygın belirtiler arasında eklemde sertleşme, diz kapağını saran kızarıklık, hareket ettikçe ağrı hissi, dizler arasında sıcaklık ve normal diz hareketlerinde zorluk yer alır. Diz kapağında şişlik görülebilir ya da ağrı hissedilebilir.
Dizde sıvı birikmesinin belirtileri şöyle sıralanabilir:
Diz bükülmesini engelleyen eklem sertliği
Diz kapağını saran ciltte kızarıklık
Hareket ettikçe ağrı hissi
Dizler arasında sıcaklık oluşumu
Diz hareketlerinde zorluk
Şişmeden dolayı bir dizin diğerinden daha büyük görünmesi
Dizde sıvı birikmesi, yaralanma sonucu oluştuysa, ciltte morarma görülür. Dizi düz tutmak ya da bükmek zorlaşmaya başlar. Bazı durumlarda dinlenmeyle ağrı hafifleyebilirken bazen de uzman hekim tarafından tedavi uygulanabilir.
Dizde Sıvı Birikmesi Oluşumu Nasıl Önlenir?
Yaralanma ya da kronik bir sağlık durumunun sonucu olarak dizde sıvı birikmesi meydana gelebilir. Bu durumu önlemek için eklemleri zorlayan durumlardan kaçınmak gerekir.
Dizde sıvı birikimini önlemenin bazı yolları şunlardır:
Uygun egzersizler ile dizin etrafındaki kasları kuvvetlendirip eklem üzerindeki baskıyı azaltmak
Engebeli yüzeylerden kaçınmak
Kilo verip eklemlere düşen aşırı yükten kurtulmak
Yürüyüş ve yüzme gibi kendinize en uygun olan sporları tercih etmek
Dizde sıvı birikmesi, düzenli egzersiz ve kilo kontrolü ile birlikte eklemin aşırı kullanımından kaçınarak önlenebilir. Doğru tedbirleri alarak eklemlerinizin şişmesini engelleyebilirsiniz. Ağrı ya da şişlik gibi sorunlar yaşamaksızın dizinizi hareket ettirebilirsiniz.