Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Veteriner Fakültesi Genetik Anabilim Dalı’ndan Doçent Doktor Hüseyin Özkan’ın yürütücüsü olduğu ve TÜBİTAK tarafından 1 milyon 665 bin TL ile desteklenen bir proje keçilerde klinik muayenede teşhis edilemeyen meme hastalığını moleküler yöntemlerle teşhis etmeyi hedefliyor.
Subklinik Mastitis (Klinik Olarak Teşhis Edilemeyen) Çiftlik Hayvanlarında Önemli Sorun. Keçi sütü, alerji ve beslenme bozukluğu olan bebekler de dahil çok sayıda insan için sağlıklı ve kaliteli bir gıda olarak ön plana çıkıyor. Ülkemizde keçi sütü üretimi kaliteli bir hayvansal ürün olmasının yanı sıra dondurma ve peynir gibi süt ürünleri için kaynak olarak kullanılıyor. Diğer çiftlik hayvanlarında olduğu gibi keçilerde de mastitis denilen meme dokusunda özellikle bakteriyel kaynaklı enfeksiyonlar şekillenebiliyor. Subklinik mastitis olarak kategorize edilen mastitis formu önemli verim ve kalite kayıpları ile karakterize oluyor.
Fizyoloji ve Tıp alanında 2024 yılında Nobel Ödülü alınmasını sağlayan mikroRNA’ların hastalıkların teşhis ve tedavisinde önemli potansiyeli olan moleküller olduğunu söyleyen Doç. Dr. Özkan, “İnsan ve hayvanlarda birçok fizyolojik ve patolojik durumun değerlendirilmesinde biyobelirteç ve terapötik hedef potansiyeli olan mikroRNA’lar günümüzde kanser gibi önemli sorunlar için umut vadetmektedir.” dedi.
PROJENİN AMAÇ VE HEDEFLERİ
Projeyle keçilerde subklinik mastitisin en yaygın etkenlerinden olan Staphylococcus aureus isimli bakterinin keçilerde beyaz kan hücrelerindeki mikroRNA profiline Yeni Nesil Dizileme teknolojisi ile bakılması amaçlanıyor. Çalışmada, mikroRNA’ların keçilerde klinik belirti göstermeyen mastitis için biyobelirteç ve terapötik hedef olma potansiyeli biyoinformatik düzeyde analiz ediliyor.
Doç. Dr. Özkan, subklinik mastitis durumunda değişen mikroRNA’ların sütteki profillerini ve bu mikroRNA’ların süt kalite parametreleriyle olan ilişkilerini de ortaya koymayı hedeflediklerini ifade ederek, “Proje bulgularının sağlık ve kalite üzerinden keçi yetiştiriciliğine önemli katkılar sağlayacağını düşünüyoruz. Ayrıca moleküler düzeyde elde edeceğimiz verilerin diğer çiftlik hayvanlarında da gözlenebilen bu hastalığın teşhis ve tedavisine fikirler vereceğine inanıyoruz.” değerlendirmesinde bulundu.
PROJE EKİBİ
Doç. Dr. Hüseyin Özkan’ın yürütücü olduğu “Staphylococcus aureus Kaynaklı Subklinik Mastitisli Kıl Keçilerinde Lökosit miRNOME Profilinin Yeni Nesil Dizileme ile Belirlenmesi ve Süt Kalite Parametreleri ile İlişkisi” başlıklı projede Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, Ankara Üniversitesi ve Tarım Bakanlığı’nda görevli uzman bir ekip yer alıyor. 30 ay süre ile desteklenen projede ayrıca 2 doktora öğrencisi bursiyer olarak yer alıyor.