Türkiye’de sosyal yardımların mevcut yapısını değiştirmesi beklenen Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi (GETAD) için çalışmalar devam ediyor. Yeni model, özellikle gelir düzeyi temel ihtiyaçlarını karşılamaya yetmeyen hanelere yönelik yeni bir destek mekanizması oluşturmayı amaçlıyor.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın TBMM’de yaptığı açıklamaya göre, sistemin ilk aşamada 2026 yılında belirli illerde pilot olarak uygulanması, elde edilecek sonuçların ardından 2027 yılında ülke genelinde yaygınlaştırılması hedefleniyor.
Hataylı aileler de kapsamda olacak
Sistemin Türkiye genelinde uygulanmaya başlamasıyla birlikte Hatay’daki dar gelirli hanelerin de destekten yararlanabilmesi bekleniyor.
Özellikle deprem sonrası ekonomik koşullarla mücadele eden ve gelirleri temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanan aileler açısından uygulamanın önemli bir sosyal destek mekanizması olması öngörülüyor.
Ancak Hatay’ın 2026 yılında pilot uygulamanın yapılacağı iller arasında olup olmadığı henüz açıklanmış değil. Aynı şekilde Hatay’a özel bir başvuru tarihi veya başvuru yöntemi de şu aşamada duyurulmadı.
Sabit maaş yerine gelir desteği
Kamuoyunda “vatandaşlık maaşı” olarak adlandırılan sistemin, tüm vatandaşlara aynı miktarda ödeme yapılması şeklinde uygulanması planlanmıyor.
Modelde hanenin toplam geliri, ihtiyaç durumu ve ekonomik şartlarının değerlendirilmesi; belirlenen gelir seviyesinin altında kalan hanelerin gelirinin destek yoluyla tamamlanması hedefleniyor.
Örneğin, ileride bir hane için gelir sınırının 30 bin lira olarak belirlenmesi ve hanenin toplam gelirinin 22 bin lira olması halinde, aradaki 8 bin liralık farkın destek kapsamında karşılanması mümkün olabilecek. Bu rakamlar yalnızca sistemi anlatmak amacıyla verilen örneklerdir; resmi gelir sınırı ve ödeme miktarı henüz belirlenmiş değil.
Kimlerin yararlanacağı henüz kesinleşmedi
Yeni destek modelinden yararlanacak kişilere ilişkin nihai kriterler henüz açıklanmadı. Bununla birlikte sistemin düşük gelirli ve ekonomik açıdan desteğe ihtiyaç duyan hanelere yönelik olması bekleniyor.
Başvuru şartları, gelir kriterleri, ödeme miktarı ve mevcut sosyal yardımlarla birlikte yararlanılıp yararlanılamayacağı gibi ayrıntıların uygulama sürecinde netleşmesi bekleniyor.
2027’de 81 ile yaygınlaştırılması hedefleniyor
GETAD’ın 2026 yılında pilot uygulamalarla test edilmesi, sonuçların değerlendirilmesinin ardından 2027’de Türkiye genelinde uygulanması planlanıyor.
Bu nedenle şu aşamada vatandaşların “vatandaşlık maaşı” adı altında e-Devlet üzerinden veya herhangi bir kamu kurumundan resmi başvuru yapması gerekmiyor. Başvuru süreci ve şartlar resmi olarak açıklandığında detayların kamuoyuyla paylaşılması bekleniyor.
