Kan şekeri belirli bir dengede olmadığı zaman kişilerde sağlık problemleri ortaya çıkar. İlerleyen süreçlerde ise şeker hastalığı gibi ciddi hastalıklara yol açma ihtimali söz konusudur. Şeker yani diyabet hastalığı boyutuna ulaşmadan öncesinde ise şekerin dengelenmesini sağlamak oldukça önemlidir. Şeker dengesi sağlandığında, diyabet riskinde de azalma meydana gelir. Bu durumda öncelikli olarak alanında uzman hekimlere başvurulması gereklidir. Aynı zamanda sağlıklı beslenmek ve gün içerisinde egzersiz yapmak da kişinin şekerini düşürmeye yardımcı olur. Sağlıklı beslenme düzeni oluşturulması için uzman diyetisyenlere başvurulabilir. Aynı zamanda şekeri düşüren besinler tüketilerek de bu süreç dengelenmiş olur.
Şekeri Düşüren Besinler Nelerdir?
Doğal içeriğe sahip bazı besinler, şeker seviyesinin düşürülmesine katkı sağlar. Özellikle mevsiminde tüketilen sebze ve meyveler bu süreçte kişinin sağlığını destekler. Bağışıklık sisteminin de güçlenmesine yardımcı olur. Fakat bazı meyve türleri, şekerin daha fazla artmasına neden olabilir. Bu süreçte tüketilebilecek olan şekeri düşüren besinler şu şekilde sıralanabilir:
Avokado
Yulaf
Yumurta
Bazı kuruyemiş türleri (badem, ceviz vb.)
Yaban mersini
Çilek
Kefir
Yoğurt
Lifli besinler(ıspanak vb.)
Fasulye
Elma
Mercimek
Sarımsak
Chia tohumu
Kabak çekirdeği
Tarçın
Somon
Bunların haricinde de bazı besinlerin şeker seviyesinin düşmesini sağladığı bilinir. Bu tür besinleri, mevsiminde tüketmek gereklidir. Sebze ve meyvelerin mevsiminde tüketilmesi, tüketilen besinin faydalarından yararlanmak için daha etkilidir. Yıkanabilir yapıda olan besinlerin ise iyi yıkandığından emin olunmalıdır.
Şekeri Yükselten Besinler Nelerdir?
Bazı besinler kişinin şeker seviyesinin düşmesini sağlarken, bazıları ise şekeri yükseltir. Kan şekeri düşük olan kişiler için bu durum faydalıdır. Fakat normalde de şeker seviyesi yüksek olan bir kişinin, şeker yükselten besinleri tüketmesi sağlık açısından oldukça zararlıdır. Şeker seviyesinin yükselmesine neden olan besinler arasında ilk sırada beyaz ekmek yer alır. Beyaz ekmek haricinde ise kan seviyesinin yükselmesine neden olan besinler şu şekilde bilinir:
Şeker
Asitli içecekler
Hazır meyve suları
Fast food
Yağda kızartılmış besinler
Makarna
Beyaz pirinç
Patates
Çikolata
Pastane ürünleri (poğaça, kurabiye vs.)
Tam yağlı süt ve süt ürünleri
Mısır
Bezelye
Tereyağ
Sosis ve sucuk gibi besinler
İç yağ
Kuyruk yağ
Sakatat
Sodyum içeriği yüksek besin türleri
Kahvaltılık gevrekler
Paketli atıştırmalıklar
Kurutulmuş meyve türleri
Şeker Seviyesinin Kaç Olması Gereklidir?
İnsan vücudunda belirli bir miktarda şeker yer alır. Açlık ve tokluk kan şekeri olmak üzere iki farklı grupta değerlendirilen şeker seviyesi, bu dengenin dışına çıkmamalıdır. Genel olarak değerlendirildiğinde, açlık kan şekerinin sağlıklı bir bireyde ortalama olarak 70 ila 99 mg/dL olarak bilinir. Açlık kan şekeri ölçümü yapılırken, kişinin 8 - 10 saat boyunca bir şey yiyip içmemesi gereklidir. Bu nedenle açlık kan şekeri ölçümünün sabah erken saatlerde yapılması önerilir.
Tokluk kan şekerinin ise sağlıklı bireylerde 140 md/dL\'nin altında olması gereklidir. 140\'ın üzerine çıkması, yüksek değer olarak kabul edilir. Tokluk kan şekeri ölçümü, kişi yemek yedikten yaklaşık iki saat sonra yapılır. Bu kan ölçümlerinin ise düzenli aralıklarla yapılması önerilir. Böylelikle kan şekeri kontrol altına alınır.
Hangi Durumlarda Doktora Başvurulmalıdır?
Kan şekeri seviyesi bazı nedenlere bağlı olarak artış gösterebilir ya da düşebilir. Bu durumda ise bazı belirtiler ortaya çıkar ve kişilerin, ortaya çıkan semptomları göz önünde bulundurması oldukça önemlidir. Semptomların ortaya çıkması ile birlikte, sağlık kuruluşlarını ziyaret ederek uzman hekimler tarafından muayene olunması önerilir. Kan şekerinin yükseldiğini ve doktora başvurulması gerektiğini gösteren işaretler şu şekilde sıralanabilir:
Sık idrara çıkma
Sürekli su içme isteği
Bulanık görme gibi göz problemleri
Baş ağrısı
Tükenmişlik sendromu
Halsizlik ve yorgunluk hissi
Bağışıklık sistemi zayıflığı
Enfeksiyon hastalıkları
Yaraların normalden daha yavaş bir şekilde iyileşmesi
Kol ve bacaklarda karıncalanma hissi
Diş eti hassasiyeti
Diş eti hastalıkları
Aşırı açlık hissi, polifaji
Cilt kuruluğu
Ciltte sebepsiz kaşıntı
Ciltte lekelenme
Kişinin kan şekerinin düşmesi halinde ise farklı belirtiler ortaya çıkar. İki durumun da göz ardı edilmemesi gereklidir. Kan şekerinin düştüğüne dair belirtiler ise şu şekildedir:
Aşırı sinir hali
Yorgunluk
Titreme ve terleme
Baş dönmesi ve baş ağrısı
Endişe hali
Bulanık görme
Konuşma problemleri
İleri seviyelerde ise bilinç kaybı
Bu belirtiler, kan şekerinin düşmeye başladığını gösterir. Kan şekerinin düşmesine neden olacak besinlerin çok fazla tüketilmesi tehlikelidir. Aynı şekilde kan şekerini yükselten besinleri tüketirken de aşırıya kaçılmaması gerekir. Bilinçli bit şekilde tüketim gerçekleştirilmelidir. Kişinin kan şekerinin yükselmesi de düşmesi de farklı sağlık problemlerine neden olur.
Kan Şekeri Yüksekliği Hangi Hastalıklara Neden Olur?
Kan şekerinin yükselmesi ve kontrol altına alınamaması halinde bazı sağlık problemlerinin ortaya çıkma riskinde de artış meydana gelir. Kişinin kan şekeri normalden yüksek olduğunda, diyabet hastalığı da ortaya çıkar. Aynı zamanda bu duruma bağlı olarak kişinin tiroid bezleri de normalden daha hızlı çalışmaya başlayabilir. Bu durumda ise hipertiroidi oluşum riski ortaya çıkar.
Kan şekerinin yüksek olması, pankreas iltihabının belirtileri arasında da yer alır. Şeker seviyesinin düşürülememesi halinde ani kalp krizleri meydana gelebilir ve kişilerde ani felç durumu gözlemlenebilir. Bunların haricinde ise birçok sağlık probleminin belirtileri arasında, yüksek kan şekeri seviyesi yer alır. Bu nedenle kan seviyesinin yükseldiğine dair belirtiler ortaya çıktığında, alanında uzman hekimlere başvurulması gereklidir. Böylelikle herhangi bir hastalık oluşumunun önüne geçilebilir ya da kişide sağlık problemi söz konusu ise erken tanı sayesinde tedavi sürecine başlanır.
Kan Şekerinin Düşmesi Hangi Hastalıklara Neden Olur?
Kan şekerinin düşmesi genellikle hormonal dengesizlikler ile alakalı bir durumdur. Aynı zamanda yetersiz beslenmeye bağlı olarak da kişilerin kan seviyesinde de düşüş meydana gelir. İnsülinin fazla olması ve yoğun egzersiz yapmak da yine kan şekerinin düşmesine neden olabilir. Bu durum genellikle bir sağlık problemine neden olmaz. Fakat kişinin kan şekeri sürekli düşükse bağışıklık sistemi zayıflayabilir. Bağışıklık sisteminin zayıflaması ise vücudu enfeksiyonlara ve bakterilere daha açık bir hale getirir.
Bağışıklık sisteminin zayıf olmasına bağlı olarak ise otoimmün hastalık türleri ortaya çıkabilir. Kişiler grip gibi hastalık türlerine daha kolay yakalanır. Enfeksiyon hastalıklarının görülme riski artar ve tip 1 diyabet gibi şeker hastalığı türlerinin ortaya çıkma ihtimali de vardır. Bağışıklık sistemi zayıf olduğunda bakteriler ve mikroplar, pankreasa saldırarak insülin üretimini direkt olarak etkileyebilir.
